Financieel Dagblad, 12 januari 2009:

 Slechts een derde van de commissarissen weet zeker dat er consequenties zijn verbonden aan het slecht functioneren van de raad of een individuele commissaris. 60% geeft aan te verwachten dat er consequenties aan worden verbonden, maar het niet zeker te weten. En 7% stelt dat er geen consequenties aan worden verbonden.

Bij slecht functioneren moet worden gedacht aan vergaderingen verzuimen of onvoorbereid bijwonen, stukken niet of vluchtig lezen en onvoldoende inbreng hebben. De door de onderzoekers genoemde consequenties variëren van een normoverdragend gesprek, vrijwillig terugtreden, geen herbenoeming, aanpassing van het salaris tot ontslag.

Een en ander blijkt uit onderzoek van het Rotterdamse Instituut Toezicht en Compliance onder 417 commissarissen bij beursgenoteerde en private ondernemingen, woningbouwcorporaties, ziekenhuizen en familiebedrijven. Het onderzoek wordt donderdag gepresenteerd op een commissarissendag van het Nederlands Kenniscentrum voor Commissarissen NKCC.

Evalueren eigen functioneren

'Het evalueren van het eigen functioneren is een zwakke plek bij commissarissen', zegt onderzoeker Auke de Bos, die vooral geschrokken is van de 7% die heeft ingevuld dat slecht presteren geen consequenties heeft. Beursfondsen zijn op dit onderdeel overigens een positieve uitzondering.

De evaluatie van het eigen functioneren gebeurt, zo blijkt uit het onderzoek, in de meerderheid van de gevallen met de gehele raad en niet individueel. Daarbij wordt weinig gebruikgemaakt van externe deskundigen.

Opstellen set spelregels

Auke de Bos pleit voor het opstellen van een set spelregels of principes op basis waarvan een commissarissencontract wordt opgesteld dat elk jaar wordt geëvalueerd. Directeur Norbert de Melker van het NKCC pleit voor het instellen van een onafhankelijk forum van deskundigen dat de opvolger van de commissie-Frijns aanbevelingen doet over een kwaliteitsborg. 'Commissarissen worden nu gezien als de zwakke schakel in de governance. Hun imago is niet best. Het zou goed zijn als zij de handschoen oppakken.'

Uit het onderzoek blijkt ook dat er weinig vernieuwing zit in de rvc. Het zijn nog altijd vooral mannen, in de tweede helft vijftig, academisch gevormd met gemiddeld 2,4 commissariaten waaraan 23 uur per maand wordt besteed. Commissarissen zouden overigens zelf graag meer diversiteit zien. De Bos: 'Die verversing gaat langzaam omdat er maximaal drie termijnen van vier jaar mogelijk zijn. Het zou al sneller gaan als de termijnen worden ingekort.'

Dynamiek verhogen

Een hulpmiddel zou ook zijn als er voor specifieke gevallen commissarissen voor een korte periode van bijvoorbeeld twee jaar worden benoemd, zegt zijn collega-onderzoeker Mijntje Lückerath-Rovers. 'Dat verhoogt de dynamiek.'

(bron: Financieel Dagblad)